ساعت 30/7 به ساختمان وزارت كشاورزي مي رسيم . خود را آماده كرده بوديم كه جواب چندين نفر را بدهيم تا به اتاق وزير برسيم ولي خيلي راحت و باورنكردني وارد دفتر وزير جهاد كشاورزي شديم . در اتاق مهندس اسكندري وزير جديد جهادكشاورزي باز بود و ايشان در حالي كه مشغول به كار بودند از دفترشان ديده مي شدند . وارد اتاق وزير شديم .وزير جديد اتاقي بسيار ساده دارد. اين اتاق ، اتاق مشاور وزير و رئيس طرح خودكفايي گندم بود ولي با توجه به اينكه رئيس خودكفايي گندم در زمان وزارت مهندس حجتي ، آقاي مهندس اسكندري بود ، آقاي وزير اتاق خود را تغيير نداده و در همان اتاق طرح گندم مانده است و به گفته خودش فعلا قصد تغيير اتاق خود را هم ندارد . وارد اتاق وزير مي شويم . ازپشت ميزش بلند شده و با ما احوالپرسي مي كند و سپس كنارمان مي نشيند تا به سئوالات ما پاسخ دهد.
خدمت : آقاي مهندس اسكندري سوال كليشه اي و آغازگر همه مصاحبهها ، بيو گرافي كلي از خودتان:
مهندس اسكندري : سال 57 چند ماه قبل از انقلاب وارد دانشگاه شدم از همان زمان در انجمن اسلامي عضو شدم . از سال 58 و قبل از اينكه جهاد تشكيل شود ، دفاتري دردانشگاهها براي ثبت نام تشكيل شد و من هم مسئول ثبت نام يكي ازآنها بودم . ازهمان سال 58 هم عضو جهاد شدم ودرتمام عملياتهاي جنوب كشور حضور داشتم . برادرم هم يكي از فرماندهان سپاه بود كه درعمليات كربلاي چهار شهيد شد.
درجهاد خوزستان مدتي مسئول امور داوطلبين (گزينش فعلي) بودم و بعد كه قرار شد بخش كشاورزي آن تشكيل شود مسئوليت ان را به عهده گرفتم وتا سال 68 آن را ادامه دادم .ازسال68تا سال76 رئيس سازمان جهاد خوزستان شدم. سال 76 به تهران آمدم و زماني كه آقاي سعيدي كيا وزيرجهاد بودند ، مديرعامل موسسه جهادوكشاورزي شدم وبمدت 30ماه آن را ادامه دادم . بعداز آن رئيس سازمان عشايري شدم. بعداز آن هم مسئوليت طرح گندم را برعهده گرفتم و الآن هم كه اينجا در خدمت شما هستم . ضمناً كنار كشاورزي مديريت را در مقطع كارشناسي ارشد با گرايش سيستمها گذراندم ودر دوره كارشناسي ارشد واحدهاي مديريت منابع انساني را هم پاس كرده ام.
خدمت : در طول صحبت هاي خود به بحث جهاد سابق اشاره فرموديد كه واقعاً اميد كشاورزان ما در روستاها به آن بود ولي بعد از ادغام آن با وزارت كشاورزي به كلي از بين رفت، دراين باره توضيح مي فرمائيد؟
مهندس اسكندري : ازنظر من جهاد از بين نرفت بلكه روحيه جهادي كمرنگ شد واين روحيه بايد مجدداً زنده شود. اين روحيه دربعضيها ازبين رفته واكنون يكي ازبرنامههاي من گسترش اين روحيه در وزارتخانه است . زيرا از نظر بنده بدون اين روحيه نمي توان مشكلات كشور را حل كرد و حاصل آن در جا زدن است. علت موفقيت جهاد نسبت به سايرين دستگاههاي هم وجود همين روحيه بود. شما اگر در صحبت هاي مقام معظم رهبري هم دقت كنيد تاكيد داشتند كه ادغام جهاد نبايد اين روحيه را ازبين ببرد . هميشه جدالي بين بچه هاي جهادي يا بهتر بگويم بچه هاي با روحيه جهادي وسايرين وجود داشته است . انشاء الله سعي ما بايد گسترش اين روحيه باشد .
خدمت : آقاي مهندس درمورد روند انتخاب خود به عنوان وزير ونحوه آگاهي خود از آن بفرمائيد واينكه از چه زماني مي دانستيد در ليست وزراي پيشنهادي به مجلس هستيد؟
مهندس اسكندري : بعداز انتخاب دكتر احمدي نژاد همان طور كه مي دانيد كميتههاي تشكيل شد كه بررسي افراد را براي هر وزارتخانه به عهده گرفت. ظاهراً حدود 153 نفربراي وزارت جهادكشاورزي مطرح شدند كه چهار نفر از آنها برگزيده شدند و از آن چهار نفربرنامه خواسته شد . برنامههاي خود را ارائه دادم . اين موضوع حدوداً 50 روز قبل از معرفي وزراءبود ، فكرمي كنم حدوداً اواسط تيرماه بود . ظلمي كه درطول انتخابات به آقاي احمدي نژاد شد بعداز انتخابات و در مرحله انتخاب وزرا هم ادامه داشت و گفته مي شد كه ايشان تا روز آخر وزراء خود رامشخص نكرده اند و روزآخر وزراء تعيين شده اند . اما حداقل در مورد بنده، من از 25 روز قبل مي دانستم كه قطعا وزير پيشنهادي وزارت جهادكشاورزي هستم . دكتر دراين باره با من صحبت كرده بود. اتفاقاًخيليها آمدند و درقبال برخي پيگيريها براي بنده خواستار قولهايي شدند ولي به همه آنها گفتم دكتر ، وزير پيشنهادي خود را تعيين كرده و آن فرد من نيستم. بهرحال با توجه به اينكه رئيس جمهوري به هيچ حزب وامدار نبود ، بايدكابينهاي از همين جنس هم داشته باشد . حتي چند روز قبل از راي گيري ، عده اي در مجلس مي آمدند كه ما به روي نماينده ها نفوذ داريم و قولهايي مي خواستند كه من به همگي گفتم آقا اگر نفوذي داريد بگوييد به من راي ندهند مهم براي من كار كردن براي مردم است و اين مسائل حاشيه اي اهميتي ندارد.
خدمت : مشكلات كارمندان وزارت جهادكشاورزي را چه مي دانيد؟
مهندس اسكندري : كارمندان وزارتخانهدرمسائل رفاهي مشكل دارند . مشكلات معيشتي وفاصلههاي بوجود آمده بين كارمندان و مديران و بعضي اعضاي هيات علمي، كارمندان را آزار مي دهد . براي استفاده از وسايل رفاهي موجود هم برنامه ريزي درستي نشده و كارمندان و كاركنان احساس تبعيض مي كنند . عدالت گستري يكي از رئوس چهارگانه دكتر احمدي نژاد مي باشد. اگر بتوانيم در برخورد با نيروهاي شاغل عدالت رابرقرار كنيم ممكن است كمبودي باشد ولي وقتي ببيند هرچه هست با عدالت تقسيم ميشود نارضايتي نخواهدبود. در طرح گندم ، ما اين كار را كرديم و اين يكي از دلايل علاقه مندي نيروها بود.
خدمت : براي كاهش هزينههاي اداري چه برنامه اي داريد ؟
مهندس اسكندري : براي كاهش هزينههاي اداري هم برنامه ريزي شده است . مثلا در اولين گام گفته ام اگركسي با گلدان براي تبريك آمد او را راه ندهيد . از بعضي جاها هم تماس گرفتند كه آگهي بدهيم گفتم پول آگهي را به حساب كهريزك واريز كنيد . ما وقت زيادي نداريم و اگر قرار باشد چند روز را به اين ديد بازديدها بگذارنيم وقت تلف كردن است.امروز درجلسه توديع هم اين حرف را به مديران خواهم زد.مهم اين است كه بتوان براي مردم كاركرد ومنصوب شدن مهم نيست چون به قول دكتر شأن وزارت شأن خدمت است وشان ديگري ندارد وانجام خدمت است كه تبريك دارد.
خدمت : خسارت هاي وارده به سبزي كاران چگونه قرار است جبران شود ؟
مهندس اسكندري : بودجه جبران خسارت سبزيكاران قرار است از محل بودجه حوادث غيرمترقبه تهيه شود . ولي علت ميزان سنگين خسارت ، عدم همگرايي و هماهنگي وزارتخانهها بود كه انشاءا... ديگر شاهد چنين امري نخواهيم بود . تصميمي كه مي گيريم بايد ابتدا وانتهايش را ديد، ولي تصميمي كه اين بار گرفته شد ضرر زيادي به سبزي كاران زد. مشكل اين است كه حكم كلي ميدهيم. اين بهترين راه نبود . دربرخي نقاط سبزي با آب فاضلاب آبياري نمي شد و اين بيماري هم در برخي مناطق وجود داشت ودرخيلي جاها وجود نداشت . درخيلي جاها از آب چاه استفاده ميشد. همه سبزيجات سبزي خوردن نبود و خيلي از سبزيها قابل تبديل بوده كه بهرحال اين تصميم يكطرفه گرفته شد.اگر هماهنگي بود اين مشكل ايجاد نميشد . مطمئناً اين راه حل بهترين راه حل نبود. سيستم دولتي بايد وظيفه نظارتياش را خوب انجام دهد . ما وظيفه نظارتي را خوب انجام نمي دهيم بعدبا تصميمات خود مردم را دچار مشكل ميكنيم .
خدمت : چه برنامه اي براي چاي كاران داريد ؟
مهندس اسكندري : چاي زراعتي است كه فراموش شده است و به عنوان يك ضرورت فراموش شده مطرح است . اگر هدف توليد داخلي باشد قطعاً مشكلات فعلي چاي كاران مرتفع خواهد شد. توليد داخلي خيلي مورد حمايت نبود واگر كشاورزي مي خواست كاري كند حمايتي نبوده است. كشاورز در زمينه گندم 5 تا 6ماه بايد دنبال پولش بدود. تشكل هاي مربوط به كشاورزان بايد فعال شوند. اين تشكلها كه شامل 3000 شركت تعاوني روستايي 1700 تعاوني توليد هستند اساسنامه هاي پيشرفته اي دارند. مشكل قانوني نداريم ولي عملياتي نشده است . كشاورزها عضو اينها شده اند اما هيچ مشكلي ازآنها حل نشده است.حلقه واسطه توليد وتوزيع كه تعاوني هاي توليد است فقط اسماً وجود دارد ودلالان آن را مي چرخانند كه به هم به مصرف كننده و هم به توليدكننده ظلم مي كنند . بهمن ماه شمال بودم. پرتقال را 120تومان هم نمي خريدند . 25روز بعد در كشور پرتقال كمتر از 1200تومان پيدا نمي شد ، با وجودي كه كمبودي نبود به توليد كننده و مصرف كننده ظلم شد.اينها به دليل بي برنامگيهاست. چون مي دانستند كشاورزان حامي ندارند محصول را خريده وبه سردخانه ميبردند. الآن درگندم هم اتفاق مي افتد . قيمت تضميني گندم الآن187 تومان است ، ولي كشاورز به اين پول نياز دارد چون درآمد او همين است ناچار به دلايلي 140، 150 تومان مي فروشد تا پول نقد بگيرد و واسطه اين وسط سود توليد را به جيب خود سرازير مي كند .
خدمت : قضيه بيماري ميگو ها چيست؟
مهندس اسكندري : اين مشكل 6-5 سال قبل درخوزستان و الآن در بوشهر به علت بي توجهي به مسائل علمي بوده ومن معتقدم اگر اصول علمي دقيقاً رعايت ميشد چنين مشكلي ايجاد نميشد. الآن دامپزشكي وشيلات كه زيرمجموعه ما هستند يكديگر را نفي كرده و هركدام حرفي ميزنند واين اصلاً جالب نيست. به جاي حل مشكل مردم يكديگر را نفي مي كنند. از اين دست مسائل زياد است و من در دوره خود اجازه چنين كاري را نخواهم داد .
خدمت : بعضي ها معتقدند خودكفايي گندم بي معنا بود ، چون با توجه به كمبود سيلو ، مقدار گندم اضافي توليد شده براي خودكفايي ، فاسد شده است . نظر شما در اين زمينه چيست؟
مهندس اسكندري : نياز كشور به گندم در سال 84 ، 300/11 ميليون هزار تن بود ولي سيلوهاي استاندارد كمتر بود. گندم ها فاسد نشده كيفيت آن پايين آمده است . ما حداقل براي انبار 13 ميليون تن گندم ، سيلو و انبار استاندارد نياز داريم . براي اين كار حدود 250 تا 300ميليارد تومان پول نياز داريم و اين پول هم هست . مثلا با توجه به موقت بودن انبارها ، براي جابجايي گندم سالانه بيش از 50 ميليارد هزينه ميشود كه اگر اين پول را انباري كنيم ، 5-4 سال ديگر مشكل حل خواهد شد . انبارها فعلي استاندارد نيستند وبايد اين فضا دركشور ساخته شود اگر جلوي ريختوپاشها جلوگيري شود مشكل حل خواهد شد .
خدمت : كشاورزي محور استقلال هر كشوري است ، شما در اين جهت چه اقداماتي انجام خواهيد داد ؟
مهندس اسكندري : اين حرفي است كه امام روزهاي اول انقلاب در ديدار با كشاورزها داشتند روي اين بحث مخصوصاً گندم تاكيد داشتند و فرمودند براي ما عيب است كه بنشينيم تا ديگران نان ما رابدهند . ما ميتوانيم در رابطه با كشاورزي نه تنها محصولات كشور را تامين كنيم بلكه مي توانيم صادركننده باشيم اگر قرار است مستقل باشيم بايد غذاي خودمان را تامين كنيم . مقام معظم رهبري نيز بر اين موضوع تاكيد داشتند ، اما تفكري كه دراين باب تصميم گيري مي كرد چنين چيزي را قبول نداشته وبه سمت آن حركت نكردند بطوريكه در مصاحبه هاي خود تفكر خودكفايي را يك تفكر متحجرانه معرفي كردند و اين در اصل باعث هدر رفتن پتانسيل كشور دراين سالها شد. سالها از كشور صرف وارد كردن مواد غذايي شد ارمغان آن هم فقر و بدبختي براي كشاورز بود. درتمامي محصولات كشاورزي در صورت علمي شدن ، زمينه اين پتانسيل وجود دارد. ما هم در برنامه خود آن راپيش بيني كرده ايم. تا قبل از اين بحث خود كفايي دربرنامه اول، دوم وسوم بوده ولي هيچ كس به آن توجه نكرده وانجام هم نشده هيچ كس هم ارزيابي نكرده است . برنامه هاي 10 ساله نوشته ميشد بعداز 10 سال فرد قبلي كه بر سر كارنبوده فرد جديد هم مي گفت قبلي ها درست برنامه ريزي نكردهاند، براي اينكه اين بهانه نباشد و بعدي هم نگويند برنامه ريزي درست نبوده طوري برنامهريزي كرده ايم كه در دوره خود هم پاسخگو باشيم.مثلاً براي گندم گفتيم 2 ساله واتفاق افتاد. جو ،ذرت و شكر را هم كه گياهان اصلي هستند دوره چهار ساله داريم كه انشاء ا... خود كفا شويم. با توجه به رشد جمعيت درپايان 4سال مي توان ظريفت 1ميليون تني صادرات هم داشته باشيم. براي دانه هاي روغني برنامه 10 ساله اي بود كه 70 درصد توليد داخل شود ولي ما در همين چهارسال برنامهريزي كرديم شايد روغن را هم بتوان خوكفا كرد ولي احتمالاً درپايان چهار سال حداكثر 30درصد روغن وارد كنيم و بقيه انشاء ا... در داخل توليد ميشود . درضمن سعي مي كنيم تكنولوژي را هم بومي كنيم .
خدمت : چه تسهيلاتي براي كشاورزان در نظر گرفته شده است؟
مهندس اسكندري : دربرنامه هاي دكتر بوده كه در بخش كشاورزي تسهيلات ارزان در اختيارات كشاورزها قراربگيرد در كشورمزاياي فراواني هست وقطعاًرويكرد اعطاي تسهيلات بايد عوض شود زيرا روش فعلي مشكل را حل نمي كند 6 ماه پيش در يكي ازاستانها گفته بودم رويكرد فعلي بانك كشاورزي مانع توسعه بخش كشاورزي است اين رويكرد بايد تغيير كند . يكي از مشكلات اساسي اين بخش اين تسهيلات و روشهاي باز پرداخت آن است پيشتوانه كشاورزان اعم از مسائل علمي، نهادها وشكل برخورد بايد تغيير كند . شرايطي فراهم شود كه محققين در مزرعه حضور پيدا كنند. دانشگاهها يك پتانسيل است ولي بخش تحقيقات و دانشگاه همديگر را نفي مي كنند و به عنوان دو رقيب عمل مي كنند . اين همان عدم همگرايي است كه عرض كردم وقتي هدف هر دو يكي شود علم را مي توانيم به مزرعهها تزريق كنيم . سيستم انتقالي غلط بود . داده ها را نمي توان با بخشنامه واطلاعيه ترويج كرد. در زمان گندم هم مي گفتيم كه ترويج شب نامه اي امكان ندارد بايد به شكل رو در رو مشكل را حل كرد بايد ناظر مزرعه داشته باشيم مزرعه را تحويل يك كارشناس فني مي داديم. طرح ناظرين مزرعه هم همين بود. 4600 نفر كارشناس غير دولتي به كار گرفتيم ، يك بسته آموزش شامل CD ، فيلم وكتاب به او داديم تا ازآن استفاده كند . البته آن رابه كارشناسان دولتي هم داديد. اين داده ها در زمينه كشت گندم از زمان كشت تابرداشت بود و كاملاً كاربردي است . اگر اين را در رابطه با همه محصولات گسترش دهيم مسائل علمي به مزرعه مي رود افزايش توليد در واحد سطح به وجود مي آيد به جاي 3 تن 7تا 8 تن برداشت ميشود . در اين شرايط است كه هيچ كس نمي تواند ادعا كند توليد گندم صرفه اقتصادي براي كشاورز ندارد زيرا اگر توليد بالاي 6 تن در هكتار برود هيچ محصولي از لحاظ اقتصادي با گندم نمي تواند رقابت كند . بدين طريق اشتغال زايي بدون استخدام انجام داديم . مزارع را به كارشناسان تحويل مي داديم و به آنها مي گفتيم بدون حضور شما اينقدر توليد شده ما آن را صفر درنظر ميگيريم ، هرچه بيشتر توليد كنيد درآمد شما بيشتر مي شود . اگر توليد همان مي ماند و يا كمتر مي شد ، كارشناس درآمدي نداشت ولي اگر توليد نسبت به قبل بيشتر مي شد كارشناس درآمد بيشتري داشت . به همين دليل تمام مسائل علمي را پياده مي كردند بااين طرح كمبود كارشناس پيدا مي كنيم نه 50 هزار اضافه و بيكار . من خودم با دانشجوها در طرح گندم ارتباط داشتم وحدود 45 نفر از دانشجويان بدون چشمداشتي با ما كار مي كردند. دربخش تحقيقات حتماً بايد از دانشگاهها استفاده كرد وبايد پايان نامه ها به سمتي برود كه مشكلات اين بخش را حل كند، چون قبل از اين دانشگاه به دليل مشكلات مالي ارزش چنداني به پايان نامه ها نمي داد و دانشجوها هم زياد خود را به درد سر نمي انداختند در صورتي كه هراتفاق جديد بايد از دانشگاه شروع شود و بايد از دانشجو بخواهيم مشكل را حل كند.
خدمت : با مافياي بخش كشاورزي چه خواهيد كرد ؟
مهندس اسكندري : قطعاً ما به دنبال سالم سازي محيط كار هستيم وقطعاً با تمام توان با مافيا مبارزه مي كنم . برخي تشكل ها مانند خانه كشاورز كه طبق استعلام از وزارت كشور يك تشكل سياسي اعلام شده وصنفي نيست ،و به اسم حمايت از كشاورز كار مي كنند ، نمي تواند كشاورز را حمايت كنند.
ماقطعاً جلوي مافيا هم مي ايستيم . البته تاكنون اراده برخورد نبود. در كشاورزي طعم وادرات براي خيلي ها شيرين بوده ولي بايد اين ذائقه را تغيير دهند وبه توليد داخلي عادت كنند . قطعاً تازماني كه نيازي داشته باشيم بايد با برنامه و بدون لجام گسيختگي واردات انجام شود. مثلا بعضي مواقع وقتي كل كشور به 300هزار تن شكر نياز داشته يك ميليون تن وارد شده است .
خدمت : براي پيوستن بهWto چه برنامه اي داريد ؟
مهندس اسكندري : دربازار جهاني اگر بخواهيم وارد شويم نبايد بي گدار به آب زد. ازالآن بايد كاملاً شرايط را مهيا كرد. با بازار جهاني نمي توان به عنوان يك مد برخورد كرد. اين كاربايد با بحث كارشناسي دقيق همراه باشد . الآن كشاورز ما در شرايط برابر بايك كشاورز كانادايي آمريكايي استراليايي نيست و نمي تواند با آنها رقابت كند . بايد كشاورزي را اقتصادي كرد وهزينه توليد را پايين آوردوبراي اين كار علم را تزريق كرد ، توليد درواحد سطح را بالا برد اگر اجباري براي ورود داشته باشيم بايد شرايط واقدامات لازم از الآن صورت گيرد.
خدمت : ارتباط شما با مردم چگونه خواهد بود ؟
مهندس اسكندري : شماره موبايل من را همه دارند واين خط را عوض هم نمي كنم در دفتر من هميشه باز است. همه كارشناسان گندم درتمام كشور شماره موبايل من را دارند. به آنها گفتم هر موقع كار داشتند -حتي نصف شب- تماس بگيرند . چه زماني كه رئيس سازمان عشايري و چه زماني كه مجري طرح گندم بودم ارتباط زيادي با شهرستانها داشتم. من 265 شهرستان را رفتم كه در آن سفرها كاري با مسئولان سياسي استان نداشتم وسراغ هيچ استاندار، فرماندار ونماينده اي نرفتم . به مزرعه مي رفتم و با خود كشاورزان رو در رو بحث مي كردم . برنامه اي هم كه داده ايم برنامه اي عملياتي است. مشكلات كشاورزها رابايد از نزديك لمس كرد و مطابق با آنها برنامهريزي وپيگيري نمود واقعيتهاي محيط كشاورزي كشور را در برخورد با آنها جمعآوري مي كردم بخش تسهيلات بانكي، تحقيقات، تعاون روستايي و ... مشكلاتش را دقيقاً مي دانيم حسابهاي اجباري بانكي ، 18 ماه دنبال وام دويدن و... را مي دانم. بحث آفات وبيماريها و همچنين چگونگي برخورد سيستم وزارتخانه با كشاورز اطلاع دارم . مثلا گزارشات دروغ مي دهند. برنامه را دراين چهارچوب نوشتهام . تيمي كه انتخاب مي كنم هم بايد درد مردم را داشته باشد . خود من هرجا كارمي كنم روز اول به همه اعلام مي كنم صندلي هيچ حرمتي ندارديعني شما به عنوان كارشناس بايد حرف خود را بزنيد كار براي مردم است كه حرمت دارد ازنظر خودم هيچ اتفاقي نيفتاده وزير شدن چيزخاصي نيست. انشاا... برخورد من مثل قبل خواهدبود وقطعاً جزو وزارتخانه هايي خواهيم بود كه بيشترين حضور را در مناطق و برخورد با كشاورزها خواهيم داشت. همانطور كه درقبل هم همين كار را مي كرده ايم.
خدمت : به عنوان سوال آخر ، چند ساعت در روز كار مي كنيد؟ آيا خانواده شما با وزير شدن شما مشكلي ندارند؟
مهندس اسكندري : من معمولاً تا موقعي كه كاربوده در محل كار حاضر بوده ام . قبل از وزير شدن با خانواده مشورت كردم و گفتم ممكن است هفتگي مرانبيند اگر ميخواهيد نروم. البته در زمان جهاد و جنگ شرايط همين گونه بود. البته الـآن ديگر بچههاي بزرگ شدهاند و خودشان كارهايشان را انجام مي دهند.منبع:سایت خدمت